Auteur: Elske van de Fliert
bakfiets, deelmobiliteit, beleid
Gebruikte tags: bakfiets, beleid, deelmobiliteit

Recent was een aanbesteding die de gemeente Amsterdam deed in het nieuws want na een jaar een goede dienst geleverd te hebben, moest aanbieder van deelbakfietsen Cargoroo hun markt afstaan aan Baqme. Dat kwam omdat de gemeente een nieuwe aanbesteding in de markt had gezet en er voor gekozen had deze zo in te steken dat er maar één aanbieder over zou blijven. En dat was dus de nieuwe partij.

Nou zien we dat natuurlijk vaker. Neem ov-concessies. Want die lijken hier wel veel op: je bedient een gebied, je levert vervoer en je moet zelf de voertuigen, het onderhoud en de mensen regelen. Maar een ov-concessie duurt doorgaans acht jaar, dus kan je je materieel afschrijven en je neemt het personeel over (zodat je niet elk jaar hele volksverhuizingen van buschauffeurs hebt).

Ik denk dat de gemeente Amsterdam deze aanbesteding anders had kunnen insteken en voor zichzelf plus deze zich nog ontwikkelende markt een betere manier had kunnen vinden. En dat jij daar wat van kan leren voor jullie eigen organisatie.

Lange termijn

Allereerst is het belangrijk te kijken naar de termijn van iets dat je inzet om te verduurzamen. Bij verduurzamen wil je altijd aan de lange termijn denken, maar er is natuurlijk wel wat voor te zeggen om iets uit te proberen en dat kan kort duren. Niet voor niks is onderdeel van een succesvolle verandering naar duurzaam beleid ‘test en leer’. Maar als je daar een externe partij voor inschakelt is het belangrijk dat die ook duurzaam verder kan daarna.

Het is belangrijk om dat met elkaar te bespreken aan het begin van het proces. Ik denk dat het daar ook wel scheef is gegaan: bij de eerste vergunning voor het neerzetten van die bakfietsen, beide partijen zijn daar misschien te enthousiast ingestapt.

Maar ook: als je dan een vervolg aan zo’n project geeft, dan is het ook belangrijk om de geleerde lessen er in mee te nemen. Zo zijn er eisen gesteld over de nauwkeurigheid van de locatiebepaling. Volgens Cargoroo hebben zij de praktijkwaarde opgegeven en vermoeden zij dat Baqme de (gunstigere) fabriekswaarde heeft opgegeven. In beide gevallen niet fout. Maar het pakt wel verkeerd uit. En de gemeente had er ook voor kunnen kiezen om dit heel expliciet op te nemen in de uitvraag: de door jullie, op basis van ervaring, gehaalde nauwkeurigheid.

Intenties

Verder is het belangrijk te kijken naar met welke intentie je inkoopt/aanbesteedt. En hoe de inkoop/aanbesteding uitpakt. Want ik denk helemaal niet dat de gemeente Amsterdam de intentie heeft om een start-up in een nieuwe markt het heel moeilijk te maken. Ze heeft wel de verplichting om vaak genoeg een aanbesteding voor een dienst te doen, omdat je niet wilt dat de overheid vast komt te zitten aan één leverancier die dan een veel te hoge prijs kan eisen. Dus had ze misschien beter bij het de eerste keer afgeven van de vergunning na kunnen denken over: wat hebben wij nou voor ogen als dit een succes wordt? Moeten we niet sowieso meerdere partijen deze markt gunnen? En als we dat niet doen (zoals ook met ov-concessies), moeten we dan niet een veel stabielere situatie creëren? Willen we niet dat dit een lange termijn succes wordt en zo ja, wat is daar dan voor nodig? Allemaal vragen die jij jezelf ook kunt stellen als je met een nieuw project aanvangt, of nieuwe dingen inkoopt.

Doel voor ogen

En als laatste is het belangrijk om het doel voor ogen te houden. Wat wil de gemeente Amsterdam eigenlijk? Wil ze minder (bestel)auto’s in de stad? En gaat het dan helpen om een redelijk volatiele markt te creëren? Wil ze innovatie stimuleren en daarom vaak wisselen van aanbieder (in dat geval heeft het goed uitgepakt)? Wil ze als betrouwbare lange termijn partner worden gezien, of wil ze de markt uitdagen om snel volwassen te worden? Wil ze de luchtkwaliteit verbeteren? Wil ze de Amsterdammers iets bieden? Moet ze dan niet ook zorgen dat de mensen die nu gebruik maken van de bakfietsen zonder enkel probleem over kunnen stappen op de nieuwe bakfietsen? En moet je er dan dus, net als met een ov-concessie, misschien niet voor zorgen dat materieel, personeel en klanten van de ene partij over gaan naar de andere?

Kortom, ik vraag me af of zoals het nu gegaan is, nu helemaal passend, doelmatig en slim was? En hopelijk leren we er van zodat het de volgende keer beter kan.

Wil jij eens met ons sparren over hoe jullie duurzaam kunnen inkopen? Mail dan even naar vandefliert@zero-e.nl.

En als je nog meer wilt horen over deelmobiliteit, luister dan even naar de aflevering van Dè Mobiliteitsprofessionals over het Netflix van autodelen.

Dit blog is geschreven door Elske van de Fliert. Elske informeert met haar blogs de lezers en geeft tips over hoe ze groener, schoner, slimmer kunnen rijden en reizen. Zo maakt ze het makkelijker.


Recente artikelen (het kunnen ook juist die van in dezelfde categorie zijn)

Wil je weten wat elektrisch rijden je kan opleveren? We hebben de Routekaart nulemmissie voor je!